بازگشت به صفحه عنوان ها

چه كسي نخستين دايره المعارف رانوشت؟

    دايره المعارف كتابي است كه براي به دست آوردن هر گونه  اطلاعات بدان  مراجعه مي كنيم . پس دايره المعارف كتابي است كه مطالبي درباره همه چيزهاي مهم درآن يافت مي شود.واژه خارجي دايره المعارف يك واژه يوناني است : آنسيكلوپدياEncyclopaediaكه معناي دقيقش "آموزش دردايره "مي باشد.    نخستين بار اين واژه را سرتامس اليت به سال 1538در انگليسي به كار برد. وي دايره المعارف رابدين گونه تعريف مي كرد:

"چيزي كه همه علوم و مطالعات نظري را در برگرفته باشد".

   امروزه دايره المعارف ها به طور كلي به ترتيب الفبا نوشته مي شوند تا پيدا كردن مطلبي در آن ها آسان باشد. ولي درگذشته ترتيب خاصي وجود نداشت و هرطور كه نويسنده مي –پسنديد همان گونه دايره المعرف خود را ترتيب مي داد.

   براي مثال يكي از نويسندگان قرون وسطي دايره المعارف خود را با بحث درباره خدا و فرشتگان آغاز كرده .در پايان نيز درباره عطرها - رنگ ها – و شمارش 36نوع تخم مرغ مطالبي آورده است.

    قديمي ترين دايره المعارفي كه بسياري از مطالب را در برگرفته و اكنون نيز وجود دارد و به قلم يك نويسنده رومي به نام پليني است. اين كتاب در سده اول ميلادي نوشته شده و نامش "تاريخ طبيعي " است.

    دايره المعارف پليني 37جلد است و بيش از بيست هزار عنوان مطلب دربر دارد.در قديم اينكتاب به اندازه اي مهم به شمار مي آمد كه تاسال 1536چهل و سه بار چاپ شد.

 بزرگ ترين دايره المعارفي كه تاكنون نوشته شده "سومين دايره المعارف چيني"است ا ين كتاب در5020 جلد به دستور يكي از امپراتورهاي چين كه در1721درگذشت گردآوري شد.نخستين دايره المعارفي كه به ترتيب الفبا گرد آمد از كشيشي انگليسي بود كه درسال 1704 به چاپ رسيد .نام آن را"لغتنامه جهاني انگلسيس در علوم و هنرها"نهاده بود.

    از مهم ترين كوشش هابراي فراهم آوردن يك دايره المعارف بزرگ فعاليت هايي بودكه در قرن 18 در فرانسه صورت گرفت.اين كار از1743 آغاز شد.امتياز اين اقدام در آن بودكه بسياري از مشهورترين افراد فرانسوي آن زمان مقالاتي تهيه و در آن درج كردند.مانند ولتر- روسو و ديدرو.

    تهيه دايره المعارف بريتانيكا يا لغت نامه هنرها و علوم به سال 1768 در اسكاتلند آغاز شد و بعد اين كتاب به سال 1911در آمريكا زير چاپ رفت.