نخستين
سنگواره چه وقت پيدا شد؟
طي دو تا سه هزار ميليون سال گذشته، گونه هاي فراواني از زندگي، چه گياهي و
چه جانوري، روي زمين وجود داشتند و سپس از ميان رفتند. از وجود اين گياهان و
جانوران با بررسي سنگواره ي (فسيل) آن ها آگاهي مي يافتند.
بيشترين سنگواره هايي که از گياهان و جانوران بر جاي مانده اند، در ميان
سنگ ها محفوظ اند. سنگواره ها بسيار گوناگون هستند. گاهي باقيمانده ي صدف ها،
استخوان ها،پولک ها يا ديگر اعضاء جانورانند؛ اما اغلب مواد شيميايي جانشين بخش
هاي سخت آن ها مي شوند. هر اثر برجاي مانده از جاي پاي جانوران را نيز سنگواره مي
گويند.
سنگواره ها ميليون ها سال پيش از آن که انسان بتواند به سرگذشتشان پي ببرد،
روي زمين وجود داشتند. با اين وجود، شواهدي در دست است که انسان هاي نخستين از
وجود سنگواره ها آگاه بودند و در نظر آن ها چيزهاي با ارزشي بودند.
گردنبندي از سنگواره ي صدف دريايي همراه اسکلت زني که سي هزار سال پيش مرده
بود، پيدا شده است.
کارشناسان يونان و روم باستان سنگواره ي صدف دريايي را بر بالاي کوه ها
يافتند. آن ها تشخيص داده اند که اين سنگواره، باقيمانده ي جانوراني است که زماني
در دريا مي زيستند؛ از اين رو استدلال مي کنند که زماني اين کوه ها در زير دريا
بوده اند.
تا اواخر دهه ي 1700 دانشمندان به طور جدي سنگواره ها را مورد بررسي قرار
نداده بودند. نخستين کسي که نخستين بار به اين کار پرداخت "بارون ژرژ کوويه" ،
زيست شناس بزرگ فرانسوي بود. وي در سنگ هاي طول ساحل رودخانه ي نزديک پاريس
استخوان هاي فيل ها ، اسب دريايي و بسياري از جانوران ديگر را يافت که از مدت ها
پيش در آن نواحي زندگي نمي کردند. او پي برد که آب و هواي اطراف پاريس زماني با آب
و هواي امروزي بسيار متفاوت بود؛ مثلاً آب و هوايي مانند: هند يا افريقاي امروز
داشت.
پس از "کوويه" مردي از اهالي انگليس به نام "ويليام اسميت" در سراسر
انگلستان به بررسي سنگواره ها پرداخت. او کشف کرد که هر گونه سنگي، سنگواره ي گروه
خاصي از جانوران را در بردارد. سنگ هاي قديمي از سنگ هاي جديدتر، سنگواره هاي ساده
تري دارند. از روي همين سنگواره ها او توانست عمر نسبي سنگ ها را تعيين کند.
بعد ها "چارلز داروين" از روي سنگ واره ها توانست نشان دهد که چگونه
جانداران کنوني از انواع گذشته به وجود آمده اند و چگونه اشکال برتر زندگي از
انواع ساده تر آن تکامل يافته اند.
