چه کسي نخستين خيش را اختراع کرد؟

     کشاورزان پيش از آن که دانه را بيفشانند بايد زمين را شخم بزنند. خيش زمين را مي شکافد و خاک را زير و رو مي کند.

    خيش يکي از اختراعات دوران باستان است و هيچ کس نمي داند چه کسي نخستين بار آن را ساخت. قدمت کهن ترين خيش که تا کنون پيدا شده است به پنج هزار سال مي رسد. هدف اصلي از ساختن همه ي انواع خيش، کندن زمين است. در آغاز خيش تير چوبي چنگال مانند يا کنده اي بود که زن يا مردي آن را روي زمين مي کشيد. بعدها انسان آموخت که از نيروي جانوران براي کشيدن خيش استفاده کند.

   براي اين که بهتر بتوان از خيش استفاده کرد به تدريج شکل خيش دگرگون شد و قسمت انتهايي آن به شکل تيغه ي تيزي درآمد که آن را"تيغه ي خيش" مي ناميدند. بعدها کناره هاي خميده نيز بدان افزوده شد. کناره ها خاک را بهتر زير و رو مي کرد و آن را راحت تر مي شکافت. بيشترين نوع خيشي که امروزه به کار مي رود از همين گونه است.

    با استفاده از فلز، تيغه ي خيش قوي تر و تيزتر شد. در قرن هيجدهم، اهالي بريتانيا براي ساختن تيغه ي خيش از چدن استفاده کردند. در سال 1797 مخترع امريکايي"چارلز نيوبولد"نخستين خيش چدني را به ثبت رساند. خيش هاي جديد بر اساس اين که در چه زميني بايد استفاده شود از چدن يا فولاد استفاده مي شدند.

   آيا مي دانيد"تامس جفرسن"{ريس جمهور امريکا} براي يافتن بهترين شکل لبه هاي خيش از رياضيات استفاده کرد و بسيار کوشيد تا خيش چدني در دسترس همه باشد؟

   در خاک هاي خشک و سخت"خيش هاي مدوّر" به جاي خيش هاي تيغه اي به کار مي روند. خيش هاي مدّور به جاي لبه هاي تيز، قطعات دايره اي فولادي با لبه هاي تيز دارند. اين نوع خيش براي زمين هاي سنگلاخي بسيار مناسب است چون صفحات مدوّر آن روي سنگ ها مي غلتد و صدمه اي به خيش نمي زند. اين خيش براي شخم زذن، خرد کردن گياهان باقيمانده در خاک و قوي کردن زمين بسيار با ارزش است.